آشنایی با معماری خانه های قدیمی ایرانی

مرداد ۱۴۰۱
۰ نظر

آشنایی با معماری خانه های قدیمی ایرانی

خانه های قدیمی ایرانی دارای خصوصیات بسیار ویژه ای هستند که از مهم ترین و بارزترین آنها متراژ بزرگ و مساحت زیاد می باشد. سبک معماری نما و معماری داخلی آن ها نیز به این صورت است که از دو قسمت داخلی و خارجی می باشند، در حقیقت اگر به خانه های قدیمی دقت کرده باشید شاهد خواهید بود که دارای بخش های مختلف نظیر؛ سکو ،سر در ورودی، در ورودی، هشتی، دالان، ایوان، حیاط و اتاق های اطراف، حوض، آشپزخانه، سرویس بهداشتی و …. می باشد. البته برخی از بخش ها در تمامی ویلاها و آپارتمان ها یکسان است

 

آشنایی با معماری خانه های قدیمی ایرانی

به عنوان مثال شما چه در ویلاهای جابان ساکن باشید یا در ویلاهای جنوب ایران، دارای سکو، یا اتاق های بزرگ و یا حیاط خواهید بود. در ادامه مطلب قرار است که به بررسی تمامی بخش های ذکر شده در معماری خانه های قدیمی ایرانی را برسی نماییم.

بخش های مختلف در معماری خانه های قدیمی ایرانی

سکو و سر در ورودی

محلی در خانه های قدیمی ایرانی وجود دارد که در دو سوی در ورودی قرار داشته و برای استراحت هنگام انتظار و یا مواردی که افراد در کنار هم جمع می شوند، است. سر در ورودی نیز مانع از ریزش باران، برف و حتی وزش مستقیم باد های شدید به درون ویلا می شوند و در تابستان ها نیز چنین عمل می کنند، به گونه ای که مانع از تابش مستقیم نور خورشید و گرمای آفتاب می شود. حتی جالب است بدانید که در برخی از ویلاها و خانه های قدیمی نیز بر سر در ورودی آنها آیات یا قرآن کریم یا حتی برخی عبارات مذهبی نوشته می شد تا افراد هنگام ورود و خروج از زیر آیان قرانی و عبارات عبور کنند.

در ورودی

در بیشتر خانه های سنتی، درهای ورودی دو لنگه و چوبه هستند و بر روی هر کدام کوبه ای وجود دارد تا افراد به هنگام ورود از آنها استفاده کنند، در حقیقت استفاده از آنها به گونه ای بود که زن ها حلقه ای که صدای زیرین داشت، به صدا در می آوردند و مرد ها کوبه هایی که چکشی شکل بوده و صدای بمی داشت

هشتی

پس از گذشتن از ورودی به فضای هشتی میرسیم، اغلب به شکل هشت ضلعی یا نیمه هشت ضلعی و حتی بیشتر مواقع نیز چهارگوش است که با دکوراسیون خاصی نیز طراحی می شود. هشتی دارای سقفی کوتاه و یک منفذ کوچ برای عبور نور در سقف گنبدی آن است و عموما نیز سکوهایی برای نشستن را دارا است. در خانه های قدیمی ایرانی که متراژ بزرگی داشتند، اندرونی و اقامتگاه هایی برای خدمتکاران نیز محسوب میشد، همچنین نیز برای جداسازی آقایان از بانوان اغلب به کار می رفت که چنین هشتی هایی معمولا دو قسمتی ساخته می شدند.

دالان یا راهرو

دالان، راهروی بسیار باریکی است که با پیچ و خم، افراد را از هشتی به سمت حیاط خانه هدایت می کند. همچنین جالب است بدانید از مزایای وجود دالان در خانه های می توان به این مورد اشاره کرد که فاصله ای بین فضای درونی حیاط باشد و در نتیجه حریم خصوصی خانه نیز محفوظ بماند تا افراد دیگر در هنگام عبور متوجه فعالیت هایی که در حیاط خانه ای صورت میگیرد نباشند. این بخش از خانه های بزرگ معمولا دارای دکوراسیون های ساده و مجللی هستند که توجه و نظر مخاطبان را جذب می کند.

حیاط

همانطور که همه ما ایرانی ها می دانیم، حیاط در خانه های قدیمی و ایرانی، به عنوان قلب ساختمان و مرکز زیبایی ها و توجه ها می باشد. از گذشته تا کنون به این بخش از ویلاها و خانه ها توجه بسیاری می شود، حیاط مرکزی همراه با ایوان در هر سمت، از ویژگی ها بارز و دور افتاده در معماری خانه های اصیل ایرانی است.

حیاط ها معمولا به صورت چهار گوش هستند که در این بخش از خانه ها انواع مراسم و دورهمی ها نظیر مذهبی، شادی، عروسی و … هستند. در گذشته نیز متراژ و ابعاد حیاط را تعداد و عملکرد فضاهای اطراف آن تعیین می کردند. در خانه های قدیمی اگر مشاهده کرده باشید معمولا یک حوض و چند باغچه وجود دارد که بسته به شرایط مختلف محلی نظیر آب و هوایی و حتی عوامل فرهنگی اشکال متفاوتی دارند.

از زیبایی هایی که حیاط های خانه های قدیمی ایرانی داشتند و همچنان نیز آن را حفظ نموده اند، باید به طراحی و دکوراسیون خاص و تماشایی آن اشاره نمود که با استفاده از کاشی های رنگی و حوضچه هایی به رنگ آبی فیروزه ای شگفت آور اشاره نمود. اگر دانسته باشید و به این موضوع دقتی ویژه داشته باشید، خواهید فهمید که حوض و باغچه ها از معتبرترین و اصیل ترین ویژگی های حیاط سازی در خانه های ایرانی است.

آشنایی با معماری خانه های قدیمی ایرانی
آشنایی با معماری خانه های قدیمی ایرانی
تالار

تالار در خانه های قدیمی بخشی بسیار پر تردد و زیبا در کنار اتاق های ساده بود که زیبایی و جلوه خانه را چندین برابر می کرد، تالار ها با گچبری، آئینه کاری نقاشی هایی که روی گچ صورت می گرفت، مقرنس و حتی نقاشی هایی که بر روی چوب انجام میشد، تزئین می شدند. این بخش برای پذیرایی از مهمانان محترم و مخصوص در نظر گرفته می شد، که به حیاط خانه مربوط می شد.

نشیمن

نشیمن، اتاق هایی هستند که از تالار اهمیت کمتری داشتند و از اتاق های ساده مهم تر بودند، این بخش معمولا محل تجمع افراد خانواده و مهمانان بسیار نزدیک به حساب می آمد. طراحی داخلی آشپرخانه ها نیز به گونه ای بود که به شکل مربع و یا مستطیل به نظر می رسید، نزدیک آب انبار و چاه آبی قرار داشت و در درون آشپزخانه پخت و پز ها و ذخیره چوب ها هیزم ها بود و در درون اتاقچه ها مواد غذایی و ابزار آشپزی قرار داشت.

سخن پایانی

خانه های ایرانی و قدیمی همچون ویلاهای جابان و سایر ویلاهای بزرگ در دیگر شهر ها و استان، دارای حیاط بزرگ و دکوراسیونی خاص بودند، بخش های مختلفی در خانه های قدیمی طراحی و ساخته می شد که هر کدام برای کار و هدفی چیدمان میشدند. برخلاف زندگی های امروزه که در آپارتمان ها و یا برج ها و حتی در ویلاهای شهرکی با متراژ های کمتری صورت می گیرد، در گذشته زندگی در خانه های بزرگ صفایی به مثال داشت. خانه های ایرانی دارای زیباترین معماری ها و ویژگی ها هستند که همواره مرکز توجه بسیار از سرمایه گذاران و خریداران محسوب می شوند.

برای هرگونه مشاوره جهت خرید و فروش در جابان دماوند با تیم املاک کوشان در تماس باشید. اولین معامله انجام می شود، موفقیت زمانیست که ارتباط خریدار یا فروشنده با واسطه تکرار شود.

مجید حاجی اکبری: ۰۹۱۲۴۰۴۳۷۸۲

علیرضا اصفهانی: ۰۹۱۲۲۱۷۹۲۶۵

پیام بگذارید